utorak, 24. prosinca 2013.

Koji su znaci upale pluća?

Upala pluća ili pneumonija je akutna infekcija pluća. Najčešće se radi o oboljenju koje izazivaju bakterije, virusi ili gljivice, ali može nastati udisanjem štetnih čestica kao što su prašina, hemijske tvari, hrana ili povraćeni sadržaj.

Danas se upala pluća najčešće dijeli u dvije grupe. to su tipične-bakterijske i atipične pneumonije.
Bakterijske pneumonije  najčešće izazivaju  Streptococcus pneumoniae (pneumokok), Haemophilus influenzae i Moraxella catarrhalis.
Atipične pneumonije uzrokuju bakterije kao Mycoplasma pneumoniae, Chlamydia pneumoniae, Legionella ali i respiratorni virusi.




Mycoplasma pneumoniae je karakterističan uzročnik manjih (obiteljskih), srednjih (u dječjim kolektivima i u školama) i vrlo velikih (gradskih i regionalnih) epidemija atipičnih pneumonija.  Velike se epidemije se javljaju otprilike svakih 4 do 6 godina. Epidemija obično počinje u jesen i  traje više mjeseci, sve do proljeća. Tada obično obolijevaju školska djeca i mlađe odrasle osobe.

Respiratorni su virusi vrlo česti uzročnici pneumonija u djece (osobito djece mlađe od pet godina).

Osobe starije od 65 godina imaju povećani rizik od upale pluća. Kod starijih ljudi slike pneumonije može biti izuzetno teška, čak i smrtonosna. Ugrožena grupa su i vrlo mala djeca čiji imunološki sistem nije u potpunosti razvijen.

Upala pluća često pogađa i osobe koje imaju oslabljen i bolestan imunološki sistem, zbog AIDSA i drugih hroničnih oboljenja. Povećan rizik imaju osobe sa hroničnim srčanim i plućnim bolestima, osobe sa odstranjenom slezenom, osobe koje boluju od raka ili primaju imunosupresivnu terapiju. Pušenje i alkohol umanju odbrambene snage organizma.

Koji su znaci upale pluća?

Tipični simptomi su kašalj, često sa iskašljavanjem (sputum), povišena tjelesna temperatura i ponekad bol u prsima. Obično se simptomi razvijaju postepeno tijekom nekoliko dana i ponekad su udruženi s upalom plućne maramice (pleuritis).


Bakterijska pneumonija vrlo se često razvija nakon infekcije gornjeg disajnog sistema. Početak je obično nagao, s jednokratnom zimicom i tresavicom. Karakteristični su sljedeći znakovi: tresavica koju prati vrućica, bolovi pri disanju na zahvaćenoj strani, kašalj sa stvaranjem iskašljaja (gnojni ili rđavi) i otežano disanje. Mnogi bolesnici, osobito oni starije životne dobi, mogu imati podmuklije simptome. Stariji bolesnici mogu imati samo jedan od sljedećih simptoma: vrućicu, kašalj, slabost ili, što je osobito često, konfuziju (delirij).

Atipične pneumonije, u pravilu, imaju lagan, manje dramatičan nastup od bakterijskih, jer se klinički simptomi razvijaju postupno. Temperatura raste postepeno, a naraste i do visoke vrijednosti, ali je izuzetno rijetko praćena tresavicom.  Kod ove pneumonije se ponekad javljaju i drugi opšti simptomi kao što su: glavobolja, bol u mišićima i zglobovima, opšta slabost i umor, a katkad mučnina, povraćanje i proljev. 

Kašalj se obično zapaža nakon 3 do 4 dana, a redovito je suh i nadražajan, bez mogućnosti iskašljavanja. Zbog nekarakterističnih simptoma dijagnoza se postavlja kasnije nego u bakterijskim pneumonijama, često tek nakon rendgenskog snimanja pluća.  Virusne pneumonije se obično ne mogu i razlikovati od ostalih, ali su po simptomima i znakovima bolesti te po ostalim nalazima sličnije atipičnim pneumonijama.


Uvijek kada imate kašalj ili vrućicu koji duže traju, posjetite liječnika.

Liječenje upale pluća

Bakterijska pneumonija se liječi antibioticima kao što su penicilini, makrolidi (azitromicin), cefalosporini. Iako ćete vrlo brzo nakon početka terapije osjetiti značajno poboljšanje, svakakodo kraja uzmite propisane antibiotike. Prerano prekidanje terapije može dovesti do povratka bolesti, a također uzrokuju i pojavu rezistentnih formi  bakterija.

Kod atipičnih pneumonija preporučuje se  puno tekućine i odmor. Ponekad je potrebno duže vrijeme kako bi se bolesnik oporavio od virusne nego od bakterijske pneumonije.
Atipična pneumonija uzrokovana Mycoplasmom pneumoniae liječi se antibioticima. Najčešće se i u djece i u odraslih koristi azitromicin jednom dnevno tijekom 3 dana. Potrebno je i nekoliko sedmica za potpuni oporavak. Kao dodatak ovom, osnovnom načinu liječenja, obično su potrebni simptomatski lijekovi kao što su antipiretici (protiv temperature), analgetici (protiv bolova u mišićima), te lijekovi za ublažavanje kašlja.

Ukoliko  je prisutan kašalj s iskašljavenjem šlajma, tada se moraju izbjegavati lijekovi koji sprečavaju kašalj. Kašalj je prirodni obrambeni mehanizam kojim se pluća čiste.

Prognoza zavisi od cjelokupnog stanja organizma i od vrste upale pluća. Kod mladih i zdravih osoba, liječenje se svodi na uzimanje antibiotika i odmor kod kuće. No, ako se radi o, kroničnim bolesnicima, upala pluća može biti smrtonosna.

Iako su neki uzročnici pneumonije zarazniji od drugih, bolest se obično "ne pokupi" od nekog drugog. Upala pluća je posljedica oslabljenog vlastitog obrambenog sustava.

Kako ojačati vlastiti organizam?
Sve osobe starije od 65 godina i mlađi kronični bolesnici trebaju specifičnu zaštitu, cijepljenje. Cijepljenje protiv gripe obavlja se svake godine u jesen. Cijepljenje protiv pneumokoknih bolesti pruža dulju zaštitu i ponovno cijepljenje se preporučuje svakih pet godina. Osobe koje nemaju slezenu odmah trebaju cjepivo protiv pneumokoka.

Redovno perite ruke! Ruke tijekom cijelog dana dolaze u kontakt s mogućim uzročnicima pneumonije. Kako biste smanjili izloženost tim mikroorganizmima, perite često ruke.

• Vodite računa o svom zdravlju.. Dovoljno odmora, pravilna prehrana i umjerena fizička aktivnost može pomoći pravilnom radu vašeg odbrambenog sistema.

Nema komentara:

Objavi komentar

Napomena: komentar može objaviti samo član ovog bloga.